szkolenia.konskowola.pl

Popyt na rynku szkoleń

Raport “Rynek szkoleń 2000 – popyt” zawiera analizę wyników pierwszych w Polsce badań sondażowych popytu na szkolenia ze strony odbiorców instytucjonalnych i indywidualnych.

Raport oparty został na wynikach badań sondażowych prowadzonych w pierwszej połowie roku 2000 na reprezentatywnej ogólnopolskiej próbie przedsiębiorstw oraz reprezentatywnej próbie Polaków od 15 roku życia. Analizą objęte zostały między innymi potrzeby i plany szkoleniowe instytucjonalnych oraz indywidualnych odbiorców szkoleń, sposoby podejmowania decyzji o zakupie szkoleń, planowanie budżetów szkoleniowych, czynniki decydujące o ocenie wiarygodności firm szkoleniowych oraz kanały promocji szkoleń i ich skuteczność. Raport zawiera pierwszy opublikowany szacunek wielkości rynku szkoleniowego oraz jego segmentację.

Oto najważniejsze wnioski z badania:

Polski rynek szkoleń doskonalących dla dorosłych można scharakteryzować przede wszystkim, jako rynek ogromnego potencjału.

1. Wartość rynku - szacunek

Dzisiaj szacunkowa wartość rynku szkoleń dla dorosłych to rocznie około 170 mln USD. Do końca roku 2000 jakąś formę szkoleń sfinansuje znacznie ponad 300 000 odbiorców instytucjonalnych oraz miliony uczestników. Biorąc pod uwagę wzrastającą konkurencję zarówno między firmami, jak i na rynku pracy, zapotrzebowanie na wysokie kwalifikacje oraz umiejętności pozazawodowe na rynku pracy będzie w najbliższym czasie rosło. Wraz z nim intensywnie wzrastać będzie zapotrzebowanie na szkolenia.

2. Odbiorcy indywidualni – potrzeba doskonalenia się

Potrzebę doskonalenia się, która na zachodzie z racji dużej konkurencji na rynku pracy jest powszechna, w Polsce odczuwa co trzecia osoba. Znaczny to, że około 9 mln mieszkańców Polski powyżej 15 roku życia chciałoby nabyć jakieś nowe pomocne w życiu umiejętności. Jest to w porównaniu z innymi usługami, rynek niemałych rozmiarów. Należy jednak pamiętać, że w obecnych czasach wyniesiona ze szkoły wiedza bardzo szybko się dezaktualizuje, a jakość przygotowania kadry pracowniczej polskich przedsiębiorstw jest nader często niska. Przy tym błyskawiczny rozwój wielu branż i pojawiające się nowe dziedziny działalności biznesowej wymagają kadry nie tylko dobrze, ale przede wszystkim nowocześnie wyedukowanej. Biorąc pod uwagę wszystkie te uwarunkowania, obecną potrzebę doskonalenia się wśród dorosłych Polaków można ocenić, jako niewielką. Zwłaszcza, że zdecydowaną chęć szkolenia odczuwa tylko 13 proc. osób, które nie obejmuje już obowiązek szkolny (niecałe 4 mln Polaków). Do tej grupy należą przede wszystkim posiadający już relatywnie dobre wykształcenie absolwenci szkół wyższych. Potrzebę podnoszenia kwalifikacji zawodowych generalnie częściej niż inni ludzie wyrażają osoby posiadające pracę (41 proc.) Szczególnie często zgłaszają ją ludzie przed czterdziestką, ale ani płeć, ani wielkość miejscowości nie ma wpływu na poziom potrzeb szkoleniowych. Interesujące jest, że doskonaleniem kompetencji zawodowych często zainteresowani są uczniowie szkół średnich i wyższych, co można interpretować, jako manifestacja braku zaufania do systemu edukacji. Bez wątpienia rosnące wymagania rynku pracy w najbliższych latach spowodują znaczny wzrost potrzeb rozwijania kompetencji wśród Polaków. Indywidualni odbiorcy szkoleń, to obecnie grupa jeszcze niewielka, która stanowi około 10 proc. całego rynku (około 20 mln USD) szkoleniowego, nie mniej jednak jej potrzeby oraz udział w rynku szkoleń będą rosły.

3. Odbiorcy instytucjonalni

Głównym klientem firm szkoleniowych są odbiorcy instytucjonalni. Potrzebę podnoszenia kwalifikacji własnych i kwalifikacji swoich pracowników odczuwa większość (65 proc.) menedżerów firm mikro, czyli zatrudniających mniej niż pięciu pracowników oraz aż 76 proc. szefów przedsiębiorstw większych, które zatrudniają powyżej 5 pracowników. W roku 2000-ym szkolenia dla swoich pracowników zorganizuje około 88 000 firm zatrudniających powyżej 5 pracowników i około 300 000 firm bardzo małych zatrudniających mniej niż 5 pracowników. Firmy wydadzą na szkolenia ponad 150 mln USD. Wydatki te w najbliższych latach będą rosły, wraz z walką przedsiębiorstw o zdobycie przewagi konkurencyjnej na rynku i wzrostem znaczenia jakości kadr.

Najczęstszym adresatem ofert firm szkoleniowych dla pracowników są dojrzałe organizacyjnie, zamożne, dość duże firmy, którymi kierują profesjonalni menedżerowie. Bez wątpienia te przedsiębiorstwa są też najlepiej przegotowanym, najbardziej świadomym odbiorcą oferty szkoleniowej. W firmach o obrotach wyższych niż 5 mln zł rocznie aż dziewięciu na dziesięciu menedżerów miało kontakt z ofertą szkoleniową. Wśród wszystkich firm zatrudniających powyżej 5 osób odsetek szefów, którzy spotkali się z ofertą szkoleń pracowniczych wynosi 81 proc. Znacznie mniej kontaktów z ofertami szkoleniowymi mają firmy mniejsze z małych miejscowości. Zdecydowanie najmniej kontaktu z ofertami szkoleniowymi mają osoby zarządzające firmami najmniejszymi, zwłaszcza działające w branżach innych niż branża usługowa. Jest to bez wątpienia swoista rezerwa rynku szkoleń, nisza w której popyt pojawi się w niedługim czasie. Im więcej informacji będzie skierowanych do tego właśnie segmentu firm, tym szybciej będzie postępował proces jego edukacji i pojawi się popyt na szkolenia.

4. Motywacje dokształcania się

Główną motywacją do uczestniczenia w szkoleniach wśród Polaków jest bez wątpienia poprawa pozycji zawodowej. Uczestnicy szkoleń, albo chcą przyspieszyć karierę w obecnym miejscu pracy (51 proc.), albo zdobyć dzięki nowym umiejętnościom nowego pracodawcę (28 proc). Inna ważną, choć znacznie rzadziej wymienianą motywacją poszerzania swojej wiedzy na szkoleniach jest chęć podniesienia jakości życia, poszerzenia swoich horyzontów.

5. Wizerunek firm szkoleniowych

Wyniki badania wskazują, że odbiorcy usług szkoleniowych zdecydowanie najbardziej w firmie szkoleniowej cenią jej kadrę. Niemal połowa dyrektorów z większych firm oraz co trzeci zarządzający firmą małą, jest zdania, że o wiarygodności firmy szkoleniowej w największym stopniu świadczy doświadczenie jej kadry. Co dziesiąty szef większej firmy jest zdania, że wiarygodność tę buduje przede wszystkim dobre przygotowanie merytoryczne kadry firm szkoleniowych. Istotnym elementem kształtującym pozytywny wizerunek organizacji szkoleniowych są certyfikaty przyznawane przez instytucje rządowe. Bogatą ofertę szkoleniową za czynnik kształtujący pozytywny wizerunek firmy na rynku uznaje 6 proc. menedżerów. Niewielu szefów firm przy ocenie wiarygodności firmy szkoleniowej wzięłoby pod uwagę takie elementy jak liczba klientów (3 proc) oraz liczną grupę prestiżowych klientów (3 proc.). Niemal zupełnie bez znaczenia dla kształtowania wizerunku jest wielkość firmy szkoleniowej.


Demoskop
Halina Frańczak, Krzysztof Chmielewski, Krzysztof Sroczyński